Tag Archives: Jozef Contryn

De Vertraagde Film

I contributed a chapter on the film and radio play adaptations of Herman Teirlincks play The Slow Motion Film/De Vertraagde Film, in a book on radio plays in the Netherlands and Flanders. You can download it here (in Dutch).

Afgelopen vrijdag vond de boekpresentatie van Luisterrijk der Letteren plaats, in het poëziecentrum te Gent. Lars Bernaerts en Siebe Bluijs van de Universiteit Gent stelden er hun boek over hoorspelen in Nederland en Vlaanderen voor. Het hoorspel is een hybride literaire/mediagenre dat met deze publicatie voor het eerst grondige academische aandacht krijgt in de Lage Landen. Zelf verzorgde ik een hoofdstuk in het boek over de film- en hoorspeladaptaties van Herman Teirlincks toneelstuk De vertraagde film (1922), je kan de bijdrage hier downloaden.

Luisterrijk

Bij Teirlincks overlijden in 1967 bracht  de publiek omroep hulde aan de ‘Prins der Nederlandse Letteren’ met het hoorspel De vertraagde film, in een regie van Frans Roggen. Voor deze hoorspelbewerking greep men terug naar een reeds bestaand hoorspelscenario uit 1940, dat volledig werd overgenomen, op de naam van de (vermoedelijke) scenarist na, Jozef Contryn. Contryns scenario stond in het teken van getrouwheid aan Teirlincks toneeltekst, waardoor dit ook geldt voor Roggens hoorspel. Het hoorspel mag dan wel trouw zijn aan de letter van Teirlincks toneeltekst, of het ook trouw is aan de vernieuwende geest van Teirlincks stuk is een andere vraag. De filmbewerking van De vertraagde film uit 1937, Het kwade oog, toont alleszins aan dat Teirlinck zelf een meer dramatisch afwijkende en vormelijk experimentele behandeling van zijn werk genegen was. Dat de creatieve keuzes bij het hoorspel grotendeels in het teken stonden van getrouwheid aan het bronwerk, kaderde binnen de doelstelling Teirlinck te eren en het cultuurhistorisch belang van zijn werk te belichten. Dit paste binnen de ruimere cultureel-educatieve opdracht van de toenmalige publieke omroep. De case van De vertraagde film toont daarmee aan dat om tot een beter begrip van het hoorspel als tekst te komen, we ook de productionele en institutionele context dienen te bestuderen.